|
Διατροφή και ο καρκίνος του μαστού |
|
|
|
Η δίαιτα θεωρείται μερικώς υπεύθυνη για το 30-40% όλων των καρκίνων, χωρίς να αποτελεί, όμως, από μόνη της την «αιτία» ή τη «θεραπεία» του καρκίνου. Αν και χρειάζεται περαιτέρω έρευνα πάνω στη σχέση της δίαιτας και του καρκίνου του μαστού, τα μέχρι τώρα ευρήματα δείχνουν ότι η συστηματική φυσική δραστηριότητα, η σωστή διατροφή και η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους βοηθούν στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου του μαστού ή επανεμφάνισης του.
Τα μέχρι τώρα δεδομένα για τη σχέση της διατροφής με τον καρκίνο του
μαστού είναι τα ακόλουθα:
- Καρκίνος του μαστού και Παχυσαρκία
Από μελέτες προκύπτει ότι οι υπέρβαρες γυναίκες (και ιδιαίτερα αυτές
που το επιπρόσθετο βάρος το απέκτησαν κατά την ενήλικη ζωή και όχι στην
παιδική ηλικία) διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, μετά
την εμμηνόπαυση, σε σύγκριση με αυτές που έχουν φυσιολογικό σωματικό
βάρος. Η παχυσαρκία αυξάνει και τα ποσοστά μεταστατικών καρκίνων που
είναι και πιο δύσκολα αντιμετωπίσιμοι. Ο λιπώδης ιστός παράγει μια
μικρή ποσότητα οιστρογόνων που σχετίζονται με την εμφάνιση καρκίνου του
μαστού. Επομένως, όσο μεγαλύτερο το ποσοστό λιπώδους ιστού στο σώμα,
μετά την εμμηνόπαυση, τόσο πιο αυξημένα τα επίπεδα οιστρογόνων και τόσο
μεγαλύτερη η πιθανότητα ανάπτυξης του νοσήματος.
- Καρκίνος του μαστού
και Δίαιτα υψηλή σε λιπαρά
Οι μελέτες δεν είναι ξεκάθαρες όσον αφορά το διαιτητικό λίπος ως
παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση καρκίνου του μαστού. Πολλές από
αυτές εντόπισαν ότι το νόσημα είναι λιγότερο κοινό σε χώρες όπου η
δίαιτα που ακολουθείται είναι χαμηλή στη συνολική πρόσληψη λιπών,
χαμηλή σε πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, καθώς και σε κορεσμένο λίπος.
Από την άλλη μεριά, έρευνες σε γυναίκες στις Η.Π.Α. δεν βρήκαν
συσχέτιση του καρκίνου του μαστού με τη διαιτητική πρόσληψη λίπους.
Αυτή η σύγκρουση των συμπερασμάτων μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι
πέρα από το λίπος της δίαιτας, μεταξύ των χωρών, υπάρχουν και άλλες
διαφορές (στο επίπεδο δραστηριότητας, τη πρόσληψη άλλων θρεπτικών
συστατικών και τους γενετικούς παράγοντες) που μπορεί να επηρεάζουν τα
τελικά ποσοστά εμφάνισης καρκίνου του μαστού.
Σίγουρα χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση για να καταλήξουμε σε σαφή
αποτελέσματα. Πάντως, αν αναλογιστούμε ότι το λίπος αυξάνει περισσότερο
από οτιδήποτε άλλο τη συνολική πρόσληψη θερμίδων και τη σχέση του με
την ανάπτυξη άλλων μορφών καρκίνου είναι επιτακτικό να υπάρξει
περιορισμός του.
- Καρκίνος του μαστού και Αλκοόλ
Η κατανάλωση αλκοόλ ξεκάθαρα σχετίζεται με την εμφάνιση καρκίνου του
μαστού. Ο κίνδυνος μεγαλώνει ανάλογα με την προσλαμβανόμενη ποσότητα.
Γυναίκες που πίνουν 2-5 ποτά την ημέρα διατρέχουν 1 ½ φορά παραπάνω
κίνδυνο εμφάνισης της νόσου σε σύγκριση με αυτές που δεν πίνουν
αλκοολούχα ποτά.
- Καρκίνος του μαστού και Κατανάλωση συγκεκριμένων τροφών και
συμπληρωμάτων
Δεν υπάρχουν ισχυρές αποδείξεις για συγκεκριμένα τρόφιμα ή συμπληρώματα
των οποίων η συστηματική κατανάλωση να οδηγεί σε μείωση του κινδύνου
εμφάνισης καρκίνου του μαστού ή του ποσοστού επανεμφάνισης του.
Η έρευνα έχει δείξει ότι όταν τα θρεπτικά συστατικά που χρειαζόμαστε τα
προσλαμβάνουμε από μια ποικιλία τροφίμων με μέτρο στην ποσότητα, τότε
παρέχουμε το καλύτερο δυνατό στο σώμα μας. Η πρόσληψη συμπληρωμάτων θα
πρέπει να γίνεται ελεγχόμενα, εφόσον υπάρχει ανάγκη, μετά από συμβουλή
διαιτολόγου.
- Καρκίνος του μαστού και Φυσική δραστηριότητα
Η φυσική δραστηριότητα σχετίζεται με τον καρκίνο του μαστού άμεσα,
επηρεάζοντας τα επίπεδα των ορμονών και έμμεσα, συμβάλλοντας στον
έλεγχο του σωματικού βάρους. Συστήνεται η μέτρια φυσική δραστηριότητα
(π.χ. έντονο περπάτημα, ποδηλασία, κηπουρική) για 45-60 λεπτά,
τουλάχιστον 5 φορές την εβδομάδα, για να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης
καρκίνου του μαστού.
Με βάση τα παραπάνω δεδομένα πρέπει να τηρούνται
τα ακόλουθα για την πρόληψη της εμφάνισης καρκίνου του μαστού:
- Δίαιτα πλούσια σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης.
- Αύξηση της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών (τουλάχιστον 5 μερίδες
καθημερινά) και γενικότερα τροφίμων πλούσιων σε φυτικές ίνες
(δημητριακών ολικής αλέσεως και οσπρίων), οι οποίες βοηθούν στην
αποβολή των τοξικών ουσιών από το
σώμα και τη μείωση των επιπέδων ορμονών που σχετίζονται με την ανάπτυξη
καρκίνου του μαστού .
- Δίαιτα χαμηλή σε λιπαρά, με έμφαση στην
κατανάλωση ω-3 λιπαρών οξέων (που βρίσκονται στα ψάρια, το λιναρόσπορο
και τα καρύδια), τη χρήση ελαιολάδου στις σαλάτες και τις μαγειρικές
παρασκευές και τη μείωση της κατανάλωσης κόκκινου κρέατος και των
προϊόντων του (π.χ. αλλαντικών).
- Μέτρο στην κατανάλωση αλκοολούχων
ποτών (μέχρι 1 μερίδα αλκοόλ την ημέρα, που ισοδυναμεί με 50ml ποτών
όπως το ουίσκι, η βότκα, το τζιν ή 120ml κρασιού ή 330ml μπίρας).
- Περιορισμός της κατανάλωσης επεξεργασμένων δημητριακών, αλεύρων και
σακχάρων.
• Επαρκής πρόσληψη νερού.
- Διατήρηση του σωματικού βάρους σε φυσιολογικά όρια, με Δείκτη Μάζας
Σώματος από 18,5 έως 25.
• Συστηματική φυσική δραστηριότητα.
|